موزه عصر آهن تبریز

در سال 1376 در اطراف مسجد كبود آثاری به دست آمده است كه از لحاظ قدمت تاریخی متعلق به هزاره اول و 1500قبل از میلاد یعنی عصر آهن می باشد. 34 گور كشف شده از دوره ی آهن كه به صورت جنینی ، کودک و جوان دفن شده اند و نیز آثاری از دوره ی اسلامی از جمله ی این آثار كشف شده به شمار می رود.
گور نوزادان بصورت ساده بود و گور نوجوانان در سازه‌های مربعی با دو ظرف سفالی همراه است. اکثر اجساد یافت شده در سنین پایین مرده‌اند. کودکان با اسباب بازی‌هایشان دفن شده‌اند و زن‌ها با جواهرات و مردها با ابزار جنگی شان،در کنار بعضی اجساد ظروف سفالی و اثرات غذا یافت شده که اعتقاد آنان بر آیین مهرپرستی را تایید می‌کندو کسانی ک ظروف بیشتری در کنارشان یافت شده احتمالا ثروتمند تر بوده‌اند. سنگ چینی دور اجساد نمادی از دیوارهٔ رحم است و اجساد به حالت جنینی یا چمباته‌ای دفن شده‌اند که جهت بدن و صورتشان متفاوت است که باز هم تأییدی بر مهرپرست بودن آنهاست.
در مجموع حدود 34 اسکلت طی خاکبرداری های سال 1376 یافت شد که 2 اسکلت برای نگهداری به موزه آذربایجان انتقال یافت و 32 اسکلت در موزه عصر آهن نگهداری می شود.
حدود 120 اثر در قالب ظروف نیز که متعلق به آن دوران می باشد در موزه آهن نگهداری می شود زیوار آلات زنان که بیشتر از سنگهای قیمتی بودند در موزه آذربایجان نگهداری می شود و 120 اثر در قالب اشیاء و ظروف در موزه آهن که قدمت تاریخی این آثارنیز به هزاره اول قبل از میلاد یعنی دوره آهن برمی گرددوشاید قدمت این آثار است که این موزه را دارای ارزشی جهانی کرده است.
سال 76 اولین باری بوده است که این گورستان با چنین شهرت جهانی بر اثر یک عملیات خاکبرداری ساده در جوار مسجد کبود تبریز کشف شد و پس از آن کاوش های باستان شناسی توسط باستان شناسان مطرح کشور بر روی این منطقه انجام گرفت و بالاخره این موزه به عنوان اولین موزه صحرایی ایران آغاز به كار كرد.
بسیار از اشیا و ظروف کشف شده به همراه اجساد دفن شده بوده اند، آثار و اشیاء بدست آمده از قبور شامل، ظروف سفالی و اشیاء زینتی می باشد که همراه اسکلتها در داخل گورها بدست آمده است.
وجود سفال های بیشتر در کنار برخی از این اجساد نیز به احتمال زیاد نشان از ثروتمندتربودن آن ها نسبت به سایر همسایگان دفن شده در کنارشان است.
وجود ظروف سفالی و اثرات غذا در کنار بعضی اجساد و همچنین دفن شدن آن ها به شکل جنینی یا چمباتمه ای و تفاوت جهت بدن و صورتشان تاییدی بر مهرپرست بودن این اجساد کشف شده است، زیرا برخی از کارشناسان جهت صورت را به زمان دفن ارتباط داده و آن را به سمت محل قرار گرفتن آفتاب می دانند.به عبارتی به دلیل اعتقاد دینی این قوم (مهر پرستی) اجسادی که قبل از ظهر دفن می شدند به سمت شرق و اجسادی که بعد از ظهر دفن می شدند به سمت غرب بوده اند. اما بدون توجه به جهت دفن همواره صورت جسد به سمت شمال قرار می گرفته است.
مسئله قابل توجه در این قبرستان، تدفین ثانویه تعدادی از این اجساد است که نشان دهنده اهمیت و قداست این قبرستان در قرون گذشته است، خاطر نشان کرد: آن جایی که مردم کوچ نشین قبیله اجساد خانواده خود را که در محل دیگری فوت کرده بودند به این مکان منتقل و در این محل که از اهمیت و قداست خاصی برخوردار بوده دفن می کرده اند و شاید یکی از دلایل متلاشی بودن اسکلت های این اجساد به این دلیل بوده زیرا از آن جایی که مسیری طولانی برای تدفین این اجساد طی می شده، دقتی در سالم نگهداشتن جسد به حالت تدفین انجام نگرفته است.
طبق پیش بینی باستان شناسان 50 درصد گورستان حفاری شده است و 50 درصد بقیه گورستان در زیر خانه قدیمی که جنب گورستان قرار دارد،هست که با تمعلق این خانه توسط سازمان میراث فرهنگی طی سال بعد حفاری از این مکان آغاز خواهد شد که پیش بینی می شود بقیه اجساد و اشیاء متعلق به دوران عصر آهن که در این مکان دفن شده اند یافت شود.
موزه عصر آهن یکی از شگفت ترین و دیدنی ترین موزه های کشور است، موزه عصر آهن مکانی است که که می توان اجسادی به قدمت تمام طول تاریخ را با شگفتی تمامش دید.
سایت موزه عصر آهن تبریز در تاریخ ۳۰ اردیبهشت ۱۳۸۶ با حضور جعفری معاونت فرهنگی و ارتباطات سازمان میراث فرهنگی کشور افتتاح شدو این محوطه در معرض بازدید عموم قرار گرفت.
سایت موزه عصر آهن تبریز در خیابان امام خمینی (ره)، جنب مسجد كبود واقع ا
ساعت کار موزه عصر آهن در نوروز و تابستان دوشیفت و بدون تعطیلی میباشد .

موزه عصر آهن در تبریز از جمله موزه های این شهر است که طی سال های اخیر کشف و برای بازدید کنندگان آماده شده است . در سایت موزه عصر آهن مردگانی با قدمت چهار هزار سال در آن همراه با لوازم زینتی شان خفته اند.
سایت موزه عصر آهن تبریز، محوطهٔ باستانی است که جنب مسجد کبود تبریز واقع شده‌است. ورودی خیابان خاقانی سمت راست اولین فرعی ، مسیر ماشین رو بوده  که میتوانید از موزه عصر آهن تبریز دیدن فرمائید. در ضمن یک پارکینگ در کنار موزه عصر آهن وجود دارد .

علت قرار گرفتن کلمه سایت در کنار کلمه موزه این است که در کل موزه هایی که به شکل طبیعی در محوطه کاوش های باستان شناسی برقرار شده و در آن آثار کشف شده بدون تغییر و دستچین شدن به نمایش در می آیند، به نام سایت موزه معروف می شوند.

این موزه ، شامل گورستان و آثار سفالی مربوط به عصر آهن است. از آنجاكه به دليل تاثيرات جوي و رطوبت هوا خطر پوسيدگي اسكلت‌ها وجود داشت براي پيشگيري از جذب املاح خاك و نابودي آثار، محافظت‌هاي اوليه توسط مواد شيميايي انجام گرفته، نمك‌هاي خاك از بين رفته، سفال‌ها و اجساد متلاشي ترميم يافته و روي اجساد با پارالوئيد تثبيت جزئي انجام شد.

آثار بدست آمده در سال ۱۳۷۶ بدست آمد که شامل ۳۸ گورربه صورت جنینی دفن شده یافت شد.[۱] گور نوزادان بصورت ساده بوده و گور نوجوانان در سازه‌های مربعی با دو ظرف سفالی همراه است.اکثر اجساد یافت شده در سنین پایین مرده اند.

کودکان با اسباب بازی‌هایشان دفن شده اند و زن‌ها با جواهرات و مرد‌ها با ابزار جنگی شان.در کنار بعضی‌ اجساد ظروف سفالی و اثرات غذا یافت شده که اعتقاد آنان بر آیین مهر پرستی‌ را تایید می‌کندو کسانی‌ ک ظروف بیشتری در کنارشان یافت شده احتمالا ثروتمند تر بوده اند.

سنگ چینی‌ دور اجساد نمادی از دیوارهٔ رحم است و اجساد به حالت جنینی یا چمباته ای‌ دفن شده اند که جهت بدن و صورتشان متفاوت است که باز هم تأییدی بر مهر پرست بودن آنهاست.  برخی از کارشناسان جهت صورت را به زمان دفن ارتباط داده و آن را به سمت محل قرار گرفتن آفتاب می دانند.  به عبارتی به دلیل اعتقاد دینی این قوم (مهر پرستی) اجسادی که قبل از ظهر دفن می شدند به سمت شرق و اجسادی که بعد از ظهر دفن می شدند به سمت غرب بوده اند. اما بدون توجه به جهت دفن همواره صورت جسد به سمت شمال قرار می گرفته است. این سایت از سال ۱۳۸۵ به عنوان اولین موزه صحرایی ایران شروع به کار کرد.

موزه آذربایجان ، مسجد کبود و موزه عصر آهن کنار هم هستند .

شاید مطالب زیر نیز مورد علاقه شما باشد .