بسمه تعالی

نقش آذربایجانی های مقیم خارج در پیشرفت و جهانی شدن تبریز

آذربایجانی های مقیم خارج بخشی از ظرفیت های جهانی تبریز در عرصه بین المللی است که می تواند نقش موثری در پیشرفت این شهر بویژه در قالب پایتخت گردشگری جهان اسلام و برنامه 2018 تبریز ایفا کند. جهانی شدن تبریز به یک معنا در گرو حمایت و نقش آفرینی این طیف از شهروندان آذربایجانی است.

میزان اثرگذاری آذربایجانی های مقیم خارج  در ارتقای جایگاه جهانی تبریز به اندازه ای است که شاید نتوانیم به درستی ابعاد آن را تعیین کنیم. متاسفانه بدلیل غفلت از این موضوع اهمیت آن چه در سطح کلان کشوری و چه در سطح استانی آنچنان که باید و شاید جا نیفتاده و سرمایه هایی که می تواند به مثابه موتور محرکه توسعه استان عمل کند به ورطه فراموشی سپرده شده است.

در آستانه 2018 یکی از موضوعاتی که باید مد نظر قرار گیرد استفاده از توانمندی این طیف از شهروندان آذربایجانی در توسعه کسب و کار و کار آفرینی در تبریز و مهمتر از آن جهانی شدن تبریز است . توانمندی آذربایجانی های مقیم خارج از چند جهت حائز اهمیت است:

اول اینکه در تمامی اقصی نقاط دنیا پراکنده هستند و در اغلب شهرهای مهم دنیا حضور دارند و در آنجا مقیم می باشند. حضور و زندگی در میان اتباع کشورهای مختلف بصورت طبیعی زمینه ساز تعامل سازنده با شهروندان آن شهر و تبادل فرهنگی با آنهاست. به بیانی دیگر شهروندانی آذربایجانی مقیم خارج سفیران تبریز در آن جامعه به شمار می روند. تجربه زندگی در میان یک جمعیت متفاوت دست آورد مهمی است که این دسته از آذربایجانی مقیم از آن بهره مندند و می توانند به راحتی و بدون هزینه آن را در اختیار شهروندان تبریزی قرار دهند.

دوم اینکه تعلق خاطر خاصی نسبت به وطن مادرزادی خود و به اصطلاح آنایوردی دارند. تمایل درونی و وطن دوستی این عده همان نیرویی پرحرارت و انگیزه بخشی است که مشوق این افراد در راستای ارائه کمک به پیشرفت تبریز می باشد.

سوم اینکه این طیف از شهروندان آذربایجانی جزو طبقه نخبه و سرآمد جامعه مقیم خود هستند که با برخورداری از تحصیلات عالیه، توانمندی مالی مناسب و تلاش و پشت کار جدی توانسته اند در سطوح عالی آن جامعه قرار گیرند. وجود نمایندگان مجالس محلی، بازرگانان و سرمایه داران مالی بزرگ، اساتید و دانشگاهیان  برجسته و …. گویای آن است که آنها از سطح عمومی جامعه خود بالاتر هستند و نقش موثری در آن ایفا می کنند و به همین دلیل می توانند سهم قابل توجهی نیز در پیشرفت و توسعه و جهانی شدن تبریز داشته باشند.

ابعاد همکاریهای آذربایجانی های مقیم خارج در جهت توسعه استان و جهانی شدن تبریز را در محورهای زیر می توان  برشمرد:

جهانی سازی تبریز

آذربایجانی های مقیم خارج مناسب­ ترین گزینه برای نماد سازی از تبریز در سطح جهانی هستند. واقعیت آن است که تبریز دارای برخی نمادهای منحصر به فرد تمدنی – تاریخی و حتی معاصر است که کمتر در معرض توجه و دید مخاطبان خارجی قرار گرفته است، بخشی از این واقعیت تلخ ریشه در کم توجهی به ظرفیت های فرهنگی و تاریخی آذربایجان دارد و بخشی دیگر مربوط به عدم استفاده از ظرفیت آذربایجانی های مقیم است. چنانچه توانمندی این طیف در جهت شناساندن تبریز به جهانیان و ارائه تصویری زیبا از هویت تمدنی آن فعال شود تاثیر بسیار خوبی در جذب گردشگر خارجی خواهد داشت و تصویری واقع گرایانه و طبیعی و جذاب از آن در ابعاد مختلف به مخاطبان خارجی ارائه خواهد شد که یکی از نتایج آن جهانی شدن تبریز خواهد بود.

بررسی ها نشان می دهند که منشا اصلی حضور گردشگران خارجی در تبریز اول به دلیل وجود جاذبه های گردشگری بکر و دیده نشده و دوم به اعتبار تلاش نهادهای فعال در عرصه گردشگری بوده است. در این میان عنصر مهمی که به مثابه موتور محرکه جدید می تواند ظرفیت گردشگری استان را به پیش ببرد فعالیت آذربایجانی های مقیم خارج است. البته بکارگیری سیاست چند لایه از رهیافت های فوق می تواند نقشه راه سیاست گردشگری و جهانی شدن تبریز باشد.

آذربایجانی های مقیم بدلیل روابط و معاشرت با شهروندان سایر کشورها دارای جایگاهی هستند که می توانند با پیشنهاد سفر به تبریز تعداد بیشتری از گردشگران را به سمت تبریز گسیل نمایند. همچنین آنها می توانند با ارائه برخی اقلام تبلیغاتی به شهروندان خارجی آگاهی های ایشان را از وضعیت گردشگری تبریز افزایش داده و تمایل و انگیزه آنها را برای سفر به تبریز تقویت کنند.

تحقیقات نشان می دهد از نظـر گردشـگران خارجی مهمترين ابزار تبليغاتي براي جذب گردشگر به ترتيب عبارتند از:

– بازاريابي (3/21 درصد)،

– اينترنت (7/19 درصد)،

– كتاب و مقاله از جاذبـه هـاي گردشـگري فرهنگـي (3/15درصـد).

البته هدف تبلیغات گردشگری زمانی موثر می افتد که بر مبنای نیاز گردشگران تنظیم شود و به اصطلاح باید بر مواردی متمرکز شود که که توریسم تمایل دارد تا از آنها دیدن کند. در مورد تبریز این هدف بیشتر بر مبنای دیدار از اماکن طبیعی و دیدنی، اماکن تاریخی، صنایع دستی و محصولات گردشگری و… می باشد.
جذب سرمایه و سرمایه گذاری در استان

واقعیت آن است که اکثر آذریهای مقیم خارج دارای توانمندی مالی بالائی هستند و این توانمند یها می تواند در توسعه استان نقش بسیار خوبی ایفا کند و بخشی از این سرمایه گذاری می تواند از منبع مالی خود آذریها صورت گیرد و بخش دیگر از محل منابع مالی که بانک های خارجی دارند. وجود منابع مالی کم بهره در کشور های مقیم فرصت بسیار مناسبی برای استفاده از این منابع در راستای سرمایه گذاری در داخل کشور و توسعه اشتغال است. سرمایه گذاری مشترک در پروژه های دارای بازده بالا می تواند یکی از این موضوعات باشد.

مشاور کار آفرینی

حضور آذریهای مقیم خارج در کشورهای خارجی موجب شده است که شناخت خوبی از جامعه مقیم خود داشته باشند. این شناخت به بهایی سنگین صرف عمر آذریهای خارج حاصل شده و ارزش زیادی دارد. یکی از ابعاد نقش آفرینی آذریهای مقیم خارج در توسعه استان ارائه مشاوره های کسب و کار و کار آفرینی است. این عده می توانند با هدفمند کردن جذب نیرو های انسانی مستعد استان در جامعه مقیم خود اشتغال زایی را افزایش دهند.

نمونه خوبی که در این زمینه وجود دارد عملکرد شهروندان چینی در توسعه چین است ، شهروندان چینی در یک دوره با مهاجرت از چین در اقصی نقاط جهان حضور یافتند و با کسب شناخت از جوامع مختلف به دنبال خود شهروندان چینی بیشتری را به کشور ها انتقال دادند و در اغلب کشورهای تبدیل به یک جمعیت چینی تبار شدند . شهروندان چینی تبار که برای اولین بار به کشور های خارجی رفتند به مثابه جزیره امن و با ثباتی عمل کردند که زمینه ساز مهاجرت تعداد بیشتری از شهروندان چینی شدند و ارمغان آور اشتغال آن گردیدند.

مشاوره ها در خصوص نیازمندیها ی مقیم خارج می تواند در محورهای زیر به منصعه ظهور برسد.

    1. مشاوره در خصوص تجربیات کار تخصصی جامعه مقیم بویژه در رشته های مهندسی
    1. مشاوره ظرفیت های سرمایه گذاری در جامعه مقیم
    1. مشاوره در انتقال محصولات دانش بنیان به داخل
    1. تبادل علمی – آموزشی

توسعه اشتغال در شرایط کنونی جامعه جهانی نیازمند برخورداری از دانش و علوم به روز و مناسب برای این موضوع است. اقتصاد دانش بنیان موضوعی است که در اکثر کشورها نسبت به آن دغدغه و برنامه وحود دارد و حضور شهروندان آذری مقیم خارجی محمل مناسبی برای انتقال این علم و آموزش است. از طرف دیگر تجاری سازی و انتقال ایده های داخل تو لید شده در سطح استان نیز می تواند به عنوان بخش از نقش آفرینی آذریهای مقیم تهریف شود.

مقاله نوشته شده توسط  :

جناب آقای مهندس سلیمی عضو علی البدل شورای اسلامی کلانشهر تبریز